Inleiding

Spier- en gewrichtsklachten (verder gewrichtsklachten) komen bij kinderen en jongeren (verder kinderen) vaak voor. De meeste zijn trauma gerelateerd en gaan spontaan over binnen enkele uren tot dagen. Soms houden gewrichtsklachten langer aan of zijn er bijkomende symptomen en presenteert het kind zich (na verwijzing) op de spoedeisende hulp of bij de kinderarts. Een schatting is dat ongeveer 1-2% van de kinderpolikliniek bezoeken het gevolg zijn van gewrichtsklachten. Een aantal symptomen kunnen daarbij als leidraad dienen om een stappenplan voor diagnostiek en behandeling op te stellen.

Allereerst is er een onderscheid aan te brengen tussen niet inflammatoire gewrichtsklachten zoals bij groeipijn, overbelasting door obesitas of veel sporten (met of zonder skeletafwijkingen), hypermobiliteit en pijnamplificatie beelden (aanhoudende lichamelijke klachten), en inflammatoire gewrichtsklachten met immunologische ontregeling zoals bij reactieve artritis, juveniele idiopathische artritis (JIA, jeugdreuma), inflammatoire darmzieken, vasculitis (zoals Henoch Schönlein Purpura, ziekte van Kawasaki), systemische auto-immuunziekten (zoals Systemische Lupus Erythematosus (SLE), dermatomyositis) en auto-inflammatoire aandoeningen.

JIA is de meest voorkomende oorzaak van een reumatische aandoening met chronische artritis op de kinderleeftijd (zie deel 3 van dit werkboek). Het beloop van JIA varieert sterk en kan tot blijvende gewrichtsschade en ook tot visusverlies leiden. Het tijdig stellen van de diagnose en instellen van behandeling is belangrijk om deze gevolgen te voorkomen

Een (toegebracht) trauma, gewrichtsinfectie, maligniteit of hematologische aandoening kan ook oorzaak zijn van gewrichtsklachten en zijn van belang om in een vroeg stadium te herkennen vanwege de noodzaak voor snelle diagnostiek en behandeling.

Bij de anamnese en lichamelijk onderzoek komen vaak al typische kenmerken naar voren die kunnen leiden tot een (waarschijnlijke) diagnose (Figuur 1.1-1).

FIGUUR 1.1-1 graag hier invoegen